Na terenie Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu (USK) uruchomiona została nowoczesna pracownia pozytonowej tomografii emisyjnej (PET/CT). Dzięki zastosowaniu systemu najnowszej generacji diagnostyka obrazowa staje się szybsza, dokładniejsza i bardziej dostępna dla pacjentów.

Z danych Narodowego Funduszu Zdrowia wynika, że zapotrzebowanie na badania PET systematycznie rośnie.

– Na Dolnym Śląsku rocznie wykonuje się około 10 000 badań pozytonowej tomografii emisyjnej, z czego tutaj w kompleksie przy Borowskiej 213 wykonuje się ich prawie 6000 rocznie, więc prawie 60%. Zapewnia nam to pokrycie 60 procent mapy zapotrzebowania na dostępność do tych świadczeń na terenie Dolnego Śląska – mówił Łukasz Sendecki, dyrektor Dolnośląskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia podczas otwarcia pracowni.

Nowa pracownia prowadzona jest przez firmę Affidea Polska. Zwiększa ona możliwości diagnostyczne oraz poprawia dostępność do wysokospecjalistycznych świadczeń dla pacjentów regionu.

Sztuczna inteligencja wspomaga precyzyjną diagnostykę

Pracownia wyposażona jest w zaawansowany technologicznie skaner wykorzystujący rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji. Urządzenie pozwala na bardzo wczesne wykrywanie zmian nowotworowych oraz precyzyjną ocenę stopnia zaawansowania choroby.

– Obecność tak zaawansowanych technologicznie rozwiązań pozwala nam działać szybciej, bezpieczniej, skuteczniej, a to przekłada się bezpośrednio na komfort, bezpieczeństwo i lepsze wyniki leczenia naszych pacjentów – powiedziała Beata Freier, dyrektor Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu.

„Nowa generacja skanera – GE HealthCare Omni Legend – oferuje nawet 2,2 razy większą czułość w porównaniu z wcześniejszymi urządzeniami. Przejście z technologii analogowej na cyfrową oznacza wyższą rozdzielczość obrazów, a także skrócenie czasu badania (nawet o 15%) oraz redukcję dawki promieniowania (do 32%)” – informuje firma Affidea Polska.

Zastosowanie zaawansowanych algorytmów rekonstrukcji obrazu zwiększa czułość diagnostyczną, szczególnie w wykrywaniu zmian na bardzo wczesnym etapie rozwoju choroby. Nowy aparat umożliwia także wykonywanie badań z wykorzystaniem specjalistycznych znaczników, w tym PSMA, szczególnie istotnych w diagnostyce raka prostaty.

Szybsze rozpoznanie i wcześniejsze leczenie

Jak zauważa dr Izabela Dębicka, pełnomocnik rektora Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu ds. onkologii, skrócenie ścieżki diagnostycznej umożliwia szybsze rozpoczęcie leczenia.

 

– Badanie PET pozwala nam coraz szybciej i coraz dokładniej diagnozować trudne przypadki, a zdarza się, że zmiany są zbyt małe lub niejasne w innych badaniach obrazowych. PET pozwala też ustalać pierwotny punkt wyjścia, czyli źródło choroby i stopień jej zaawansowania, co jest kluczowe dla wyboru terapii – stwierdziła dr Izabela Dębicka, pełnomocnik rektora Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu ds. onkologii. – Jeżeli możemy precyzyjnie ustalić zaawansowanie, to jesteśmy w stanie wdrożyć odpowiednie leczenie i przede wszystkim poprawić rokowania pacjenta.

Ekspertka zwróciła również uwagę, że badanie PET znajduje zastosowanie nie tylko w onkologii, ale także w kardiologii i neurologii, a liczba wskazań do jego wykonywania stale rośnie. Krótszy czas oczekiwania na badanie umożliwia szybsze przejście całego procesu diagnostycznego.

– Krótki termin oczekiwania pozwala uzyskać wynik badania dosyć szybko, co ogromnie skraca ścieżkę diagnostyczno-leczniczą, a to jest szczególnie istotne w onkologii, gdzie czas odgrywa kluczową rolę w skuteczności leczenia – podkreśla dr Dębicka.

Kluczowe znaczenie w onkologii dziecięcej i hematologii

Z pracowni PET w USK przy Borowskiej korzystają również mali pacjenci onkologiczni. Jak zaznacza prof. dr hab. Bernarda Kazanowska, zastępca kierownika Kliniki Transplantacji Szpiku, Hematologii i Onkologii Dziecięcej, badanie PET jest dziś jednym z podstawowych narzędzi diagnostycznych w onkologii dziecięcej.

– W wielu nowotworach PET jest badaniem standardowym. Dziecko nie powinno otrzymać więcej chemioterapii, niż jest to konieczne. Mówimy o pacjentach, którzy mają przed sobą całe życie: 70 czy 80 lat, dlatego tak ważne jest, aby leczenie było od początku właściwie dobrane. Badanie to pozwala nam odpowiednio dobrać leczenie, a także wykrywać ogniska choroby niewidoczne w badaniach wykonywanych innymi metodami oraz oceniać skuteczność leczenia – mówiła prof. dr hab. Bernarda Kazanowska, zastępca kierownika Kliniki Transplantacji Szpiku, Hematologii i Onkologii Dziecięcej USK we Wrocławiu.

W hematologii badanie PET umożliwia indywidualizację terapii – jej skrócenie lub wydłużenie – co przyczynia się do maksymalizowania skuteczności leczenia przy jednoczesnym ograniczeniu toksyczności.

– To badanie pozwala nam ocenić zaawansowanie choroby, a także znaleźć punkt wyjścia nowotworu. U dzieci jest to szczególnie istotne, ponieważ nie zawsze są one w stanie precyzyjnie wskazać źródło dolegliwości – dodała ekspertka USK.

Badanie PET odgrywa również istotną rolę w hematologii dorosłych, w diagnostyce chłoniaków czy raka plazmocytowego, oraz w rozwoju terapii spersonalizowanej.

– Rola badania PET w hematologii jest nie do przecenienia. Pozwala ono nie tylko na diagnostykę, ale przede wszystkim na indywidualizację terapii – zwraca uwagę prof. dr hab. Tomasz Wróbel, kierownik Kliniki Hematologii, Terapii Komórkowych i Chorób Wewnętrznych USK we Wrocławiu. – Dzięki PET możemy dobrać leczenie dokładnie do pacjenta. W wielu przypadkach jesteśmy w stanie odpowiednio skrócić terapię lub ją wydłużyć, a to zazwyczaj przynosi maksimum efektu przy minimum toksyczności.

Zastosowanie PET/CT także poza onkologią

Możliwości nowej pracowni PET/CT nie ograniczają się wyłącznie do diagnostyki nowotworów. Badanie znajduje coraz szersze zastosowanie również w neurologii, kardiologii oraz w diagnostyce chorób zapalnych i infekcyjnych. Dzięki ocenie aktywności metabolicznej tkanek lekarze mogą wykrywać procesy chorobowe jeszcze przed pojawieniem się zmian widocznych w klasycznych badaniach obrazowych.

PET/CT wykorzystywany jest też m.in. w diagnostyce chorób neurodegeneracyjnych, w tym różnych typów otępień, pozwalając na wcześniejsze różnicowanie przyczyn zaburzeń pamięci i funkcji poznawczych. Badanie odgrywa także istotną rolę w kardiologii – umożliwia ocenę żywotności mięśnia sercowego oraz planowanie dalszego leczenia u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca.

Technologia znajduje zastosowanie również w identyfikowaniu ognisk zapalnych i zakażeń o niejasnym pochodzeniu, co ma szczególne znaczenie u pacjentów z przewlekłymi stanami zapalnymi lub powikłaniami po leczeniu. Coraz szerszy zakres wskazań sprawia, że PET/CT staje się ważnym elementem kompleksowej diagnostyki wielu chorób, skracając czas do postawienia rozpoznania i rozpoczęcia właściwej terapii.

 

Źródło finansowania: Badanie finansowane ze środków Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, numer Projektu KPOD.07-07-IW.07-0334/24

Ponad połowa ze wszystkich wykonanych na Dolnym Śląsku przeszczepień nerek w 2025 roku – to najwyższy wynik od 10 lat w regionie i osiągnięcie zespołów transplantacyjnych Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu (USK). W marcu zespoły Kliniki Nefrologii, Medycyny Transplantacyjnej i Chorób Wewnętrznych oraz Kliniki Chirurgii Naczyniowej, Ogólnej i Transplantacyjnej USK obchodzą 60. rocznicę pierwszego w Polsce przeszczepienia nerki od dawcy żywego, przeprowadzonego przez zespół prof. Wiktora Brossa. To wydarzenie, które zapisało się w historii polskiej medycyny, do dziś stanowi fundament rozwoju transplantologii w regionie i kraju.

Pierwsze w Polsce udane przeszczepienie nerki od dawcy rodzinnego wykonano 31 marca 1966 r. na ówczesnej Akademii Medycznej we Wrocławiu. Od tego czasu ośrodek nieprzerwanie rozwija program transplantacji nerek, w tym przeszczepień od dawców żywych. Dziś kliniki Nefrologii, Medycyny Transplantacyjnej i Chorób Wewnętrznych oraz Chirurgii Naczyniowej, Ogólnej i Transplantacyjnej USK we Wrocławiu pozostają jedynym ośrodkiem na Dolnym Śląsku realizującym tego typu procedury. Co podkreślają specjaliści, dawstwo rodzinne nie dotyczy tylko osób faktycznie spokrewnionych.

Rekordowe wyniki i rozwój programu

Rok 2025 był dla USK przełomowy – przeprowadzono 77 transplantacji nerek, co stanowiło ponad połowę ze 130 wszystkich tego typu zabiegów wykonanych na Dolnym Śląsku. To najwyższy wynik ośrodka w ostatniej dekadzie. W 2026 roku wykonano już 20 przeszczepień, co potwierdza utrzymującą się wysoką aktywność programu.

Od lat rozwijany jest również program przeszczepień od dawców żywych, który znacząco zwiększa szanse pacjentów na szybsze leczenie i lepsze wyniki terapii. Wrocławski ośrodek konsekwentnie prowadzi działania edukacyjne i informacyjne, kierowane m.in. do środowiska medycznego oraz pacjentów, zwiększając świadomość tej formy leczenia.

– Wyniki ostatnich lat pokazują, że konsekwentnie rozwijany program transplantacji nerek w naszym ośrodku przynosi realne efekty – zarówno w liczbie wykonywanych zabiegów, jak i w dostępności leczenia dla pacjentów – podkreśla prof. dr hab. Mirosław Banasik, kierujący Kliniką Nefrologii i Medycyny Transplantacyjnej USK we Wrocławiu. – Szczególnie ważny jest dla nas rozwój przeszczepień od dawców żywych, które dają najlepsze rokowania i skracają czas oczekiwania na transplantację. To kierunek, który będziemy dalej wzmacniać.

Klinika Chirurgii Naczyniowej, Ogólnej i Transplantacyjnej – filar programu transplantacyjnego

Kluczową rolę w rozwoju transplantologii w Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym we Wrocławiu odgrywa Klinika Chirurgii Naczyniowej, Ogólnej i Transplantacyjnej, kierowana przez prof. dr. hab. Dariusza Janczaka. To właśnie zespoły chirurgiczne tej jednostki odpowiadają za realizację najbardziej wymagających procedur transplantacyjnych – od pobrania narządu, przez jego przygotowanie, aż po sam zabieg przeszczepienia.

Od początku działalności programów transplantacyjnych we Wrocławiu przeprowadzono już ponad 2,5 tysiąca przeszczepień nerek oraz kilkaset transplantacji wątroby, co świadczy o wieloletnim doświadczeniu i konsekwentnym rozwoju ośrodka.

– Transplantacja to jedna z najbardziej wymagających procedur we współczesnej medycynie – wymaga precyzji, doświadczenia i doskonale zorganizowanej współpracy całego zespołu. Każdy etap, od kwalifikacji dawcy i biorcy po sam zabieg i opiekę pooperacyjną, musi być przeprowadzony z najwyższą starannością, bo za każdą procedurą stoi konkretny pacjent i jego szansa na życie – podkreśla prof. Dariusz Janczak, kierownik Kliniki Chirurgii Naczyniowej, Ogólnej i Transplantacyjnej USK we Wrocławiu. – Nasza klinika odpowiada za chirurgiczny aspekt programu transplantacyjnego, co wymaga nie tylko najwyższych kompetencji operacyjnych, ale także ścisłej współpracy z zespołami nefrologicznymi, anestezjologicznymi i koordynacyjnymi. To właśnie dzięki tej współpracy możliwe jest osiąganie coraz lepszych wyników leczenia oraz podejmowanie się najbardziej złożonych przypadków klinicznych.

Współpraca, która zaczyna się na etapie pobrania narządu

Do przeprowadzenia procedury przeszczepienia narządu od żywego dawcy niezbędna jest ścisła współpraca z Uniwersyteckim Centrum Urologii (UCU), którym kieruje prof. dr hab. Tomasz Szydełko. To właśnie specjaliści UCU odpowiadają za jeden z kluczowych etapów całego procesu – pobranie nerki do przeszczepu. Procedury te realizowane są z wykorzystaniem metody laparoskopowej, która pozwala ograniczyć obciążenie dla dawcy i skrócić czas rekonwalescencji.

Współpraca zespołów urologicznych z chirurgami transplantacyjnymi, nefrologami oraz anestezjologami ma charakter ścisły i wieloetapowy – od kwalifikacji dawcy, przez planowanie zabiegu, aż po jego realizację i opiekę pooperacyjną. Precyzja na etapie pobrania narządu ma bezpośredni wpływ na powodzenie całej transplantacji oraz funkcjonowanie przeszczepionej nerki u biorcy.

– Pobranie nerki to jeden z najbardziej wymagających i odpowiedzialnych etapów całego procesu transplantacyjnego. Kluczowe jest zapewnienie maksymalnego bezpieczeństwa dawcy oraz optymalnych warunków dla przeszczepianego narządu – podkreśla prof. dr hab. Tomasz Szydełko, kierownik Uniwersyteckiego Centrum Urologii USK we Wrocławiu. – Dzięki doświadczeniu zespołu oraz stosowaniu metod, w których się specjalizujemy, możemy przeprowadzać te procedury w sposób precyzyjny i bezpieczny, co bezpośrednio przekłada się na powodzenie całej transplantacji.

Nowoczesne metody i kompleksowa opieka

Ważnym etapem w rozwoju programu było wprowadzenie w 2014 roku wspomnianej wcześniej laparoskopowej metody pobrania nerki od dawcy żywego – mniej inwazyjnej i bezpieczniejszej dla dawcy. Klinika realizuje także zaawansowane procedury transplantacyjne u pacjentów wysokiego ryzyka, w tym wysokoimmunizowanych biorców – czyli osób, u których układ odpornościowy wytworzył liczne przeciwciała utrudniające znalezienie zgodnego dawcy i zwiększające ryzyko odrzucenia przeszczepu – czy chorych wymagających leczenia odczulającego.

Przykliniczna Poradnia Transplantacji Nerek w USK pozostaje jedną z największych w Polsce – rocznie udziela ponad 10 tys. porad, a pod jej opieką znajduje się około 1200 biorców przeszczepów.

Dializoterapia – kluczowy element opieki nad pacjentem nefrologicznym

Choroby nerek pozostają jednym z największych wyzwań zdrowotnych – w Polsce dotyczą nawet 4,7 mln osób, a dla tysięcy pacjentów każdego roku jedyną szansą leczenia staje się dializoterapia lub przeszczep. W tym kontekście kluczową rolę odgrywa rozwinięty program leczenia nerkozastępczego w USK we Wrocławiu.

Pod stałą opieką Stacji Dializ pozostaje blisko 100 pacjentów, a rocznie wykonywanych jest około 17 tysięcy zabiegów hemodializy i hemodiafiltracji. Klinika utrzymuje także stabilny poziom dializ otrzewnowych, rozwijając jednocześnie nowoczesne formy terapii, które zwiększają komfort i dostępność leczenia.

– Dializoterapia pozostaje kluczowym elementem leczenia pacjentów z zaawansowaną przewlekłą chorobą nerek. Dbamy o to, by była prowadzona w sposób bezpieczny, zgodny z aktualną wiedzą medyczną i jednocześnie jak najmniej obciążający dla chorego. Równolegle przygotowujemy pacjentów do przeszczepienia nerki, które – jeśli jest możliwe – stanowi optymalną metodę leczenia i realną szansę na poprawę jakości oraz długości życia – dodaje prof. Mirosław Banasik.

Dzięki możliwości przeszczepienia nerki preemptive, tj. jeszcze przed koniecznością wdrożenia dializoterapii, pacjenci mogą uniknąć konieczności stosowania obciążających zdrowotnie i socjoekonomicznie zabiegów. Co szczególnie istotne, około połowa zrealizowanych w ubiegłym roku przeszczepień rodzinnych została przeprowadzona jako preemptive. Właśnie dlatego tak istotne jest budowanie społecznej otwartości na żywe dawstwo.

Do przeszczepu wyprzedzającego ponad dwa lata temu przygotowywało się małżeństwo z Zielonej Góry Katarzyna i Paweł Konsurowie.

– Podczas jednej z wizyt dopytałem lekarza o wyniki i wtedy pojawił się temat dializ lub przeszczepu wyprzedzającego. Wiedzieliśmy, że mamy tę samą grupę krwi. Rozmawialiśmy o tym w rodzinie – dzieci też chciały pomóc, ale uznałem, że ze względów praktycznych ja będę pierwszy – wspomina Pan Paweł Konsur. – Nie miałem obaw o swoje zdrowie. Żona była w potrzebie, więc decyzja o ratowaniu jej była dla mnie oczywista.

Ostatecznie jednak, po tym jak stan nerek Pani Katarzyny nagle się pogorszył, musiała skorzystać z dializoterapii. Półtora roku później, w marcu 2025 roku, małżeństwo z sukcesem zostało poddane procedurze w Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym we Wrocławiu. Doświadczenie specjalistów miało bezpośrednie przełożenie na finał zabiegu.

– 13 marca dostaliśmy zgodę, a 17 marca odbył się przeszczep. Zespół chirurgów zadziałał sprawnie. Lekarz powiedział, że nerka męża podjęła pracę natychmiast po podłączeniu, jeszcze przed zszyciem rany – podsumowuje Pani Katarzyna Konsur.

Koordynacja, która ratuje życie

Istotnym wzmocnieniem programu transplantacyjnego w USK było powołanie Biura ds. Donacji i Transplantacji, które odpowiada za kompleksową koordynację procesu przeszczepowego – od identyfikacji potencjalnych dawców, przez współpracę z zespołami klinicznymi, aż po organizację całego procesu donacji i transplantacji.

Działalność Biura usprawnia procedury, zwiększa liczbę skutecznie przeprowadzanych transplantacji oraz wzmacnia współpracę pomiędzy oddziałami szpitala i instytucjami zewnętrznymi.

– Transplantologia to obszar, w którym kluczowe znaczenie mają czas, organizacja i sprawna komunikacja między zespołami. Rolą Biura jest czuwanie nad całym procesem, tak aby każdy potencjalny dawca mógł realnie pomóc pacjentom oczekującym na przeszczep. Dzięki temu zwiększamy dostępność leczenia i skracamy drogę pacjenta do transplantacji – tłumaczy Mateusz Rakowski, kierownik Biura ds. Donacji i Transplantacji USK we Wrocławiu.

Dziedzictwo i przyszłość

Historia ośrodka sięga 1958 roku, kiedy rozpoczęto działalność naukowo-leczniczą w zakresie nefrologii – jako jednej z pierwszych w Europie jednostek z tą specjalnością w nazwie. Od tego czasu rozwijane są zarówno metody leczenia nerkozastępczego, jak i nowoczesne techniki transplantacyjne.

Dziś Klinika Nefrologii, Medycyny Transplantacyjnej i Chorób Wewnętrznych oraz Klinika Chirurgii Naczyniowej, Ogólnej i Transplantacyjnej USK we Wrocławiu pozostają jednymi z kluczowych ośrodków transplantacyjnych w Polsce, łącząc wieloletnie doświadczenie z nowoczesną medycyną. Jubileusz 60-lecia to nie tylko okazja do podsumowań, ale także potwierdzenie, że rozwój transplantologii w regionie opiera się na konsekwencji, wiedzy i zaangażowaniu całego zespołu medycznego.

Kontakt dla mediów:

Agata Grzelińska
Rzecznik prasowy, tel.: 71 733 10 52, e-mail: Adres poczty elektronicznej jest chroniony przed robotami spamującymi. W przeglądarce musi być włączona obsługa JavaScript, żeby go zobaczyć.

   

Już wkrótce w Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym we Wrocławiu będzie wykonywanych więcej nowoczesnych operacji w obrębie głowy i szyi w leczeniu najcięższych przypadków. Chodzi m.in. o zabiegi usuwania nowotworów wraz z odbudową tkanek, operacje korygujące wady zgryzu planowane przy użyciu technologii komputerowych oraz leczenie wad wrodzonych, takich jak rozszczep wargi i podniebienia. Za rozwój tych procedur odpowiadać będzie dr hab. Marcin Kos, prof. UMW, który pokieruje Katedrą Chirurgii Szczękowo-Twarzowej UMW oraz nowo powstałą Kliniką Chirurgii Onkologicznej Głowy i Szyi USK.

Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu stawia na rozwój onkologii głowy i szyi. Dlatego też rozbudowuje struktury Uniwersyteckiego Centrum Chirurgii Głowy i Szyi, które zostało utworzone w Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym we Wrocławiu. Obok istniejących od lat Kliniki Otolaryngologii, Chirurgii Głowy i Szyi oraz Kliniki Chirurgii Szczękowo-Twarzowej powstała Klinika Chirurgii Onkologicznej Głowy i Szyi. Na jej czele od 1 lipca tego roku stanie dr hab. n. med. Marcin Kos, doświadczony chirurg, który swoją medyczną karierę rozpoczął we Wrocławiu, a następnie przez dwie dekady rozwijał w Niemczech.

Nowy szef wrocławskiej kliniki nadal będzie aktywnie współpracował z zespołem w Oldenburgu. To rozwiązanie ma sprzyjać wymianie doświadczeń, transferowi wiedzy oraz budowaniu jeszcze bliższych relacji między środowiskami medycznymi w Polsce i Niemczech.

– Będę się starał wykorzystać doświadczenie, kontakty i istniejące możliwości w celach rozwijania współpracy, organizacji międzynarodowych szkoleń i wymiany doświadczeń oraz prowadzenia wspólnych badań naukowych. W Oldenburgu leczymy wielu pacjentów onkologicznych, stąd materiał kliniczny jest bardzo bogaty i jeszcze nie w pełni opracowany naukowo – mówi prof. Marcin Kos. – Liczę, że dzięki połączeniu zasobów obu uczelni powstanie kilka interesujących projektów dotyczących onkologii głowy i szyi, ale nie tylko. Klinika w Oldenburgu operuje szeroki zakres przypadków: wady wrodzone, wady ortognatyczne, urazy, nowotwory, stany zapalne, itd. To jeden z czołowych ośrodków w Niemczech – na około 80 oddziałów chirurgii szczękowo-twarzowej, pod względem liczby i stopnia trudności przypadków, zajmujemy co roku miejsce w pierwszej piątce. Potencjał do współpracy jest więc bardzo obiecujący.

Łączenie doświadczeń zespołów z Oldenburga i we Wrocławiu ma jeszcze jeden cel. – Oprócz lekarzy zależy mi na wymianie doświadczeń między innymi grupami personelu medycznego z obu ośrodków: pielęgniarkami, logopedami czy psychologami. Chodzi o wspólne projekty, wyjazdy studyjne i wzajemne nauczanie technik – wylicza prof. Kos. – Chciałbym również „przeszczepić” pewne rozwiązania organizacyjne z Niemiec na grunt wrocławski.

Klinika Chirurgii Onkologicznej Głowy i Szyi w Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym przy ul. Borowskiej na dobre ruszy od lipca. Pacjenci onkologiczni nie muszą jednak czekać do lata. Już teraz są leczeni na bieżąco w Klinice Chirurgii Szczękowo-Twarzowej, którą kieruje prof. Hanna Gerber i lekarz kierujący Oddziałem dr Kacper Pietruszka.

– Cały czas działamy, wkrótce nasz zespół chirurgów szczękowo-twarzowych i laryngologów wzmocni prof. Marcin Kos, który rozszerzy możliwości leczenia operacyjnego nowotworów głowy i szyi. To ważne, bo połączenie wiedzy i umiejętności chirurgów szczękowo-twarzowych z laryngologami jest unikalne w skali Polski. Daje nam to możliwość zaoferowania pacjentom kompleksowego leczenia nowotworów w obszarze głowy i szyi. Wykorzystując potencjał szpitala w zakresie diagnostyki i specjalistycznych konsultacji, mamy możliwość zapewnienia pacjentom personalizowanego leczenia chirurgicznego adekwatnego do stopnia zaawansowania choroby nowotworowej – mówi prof. Hanna Gerber.

Obecnie do Kliniki Chirurgii Szczękowo-Twarzowej często trafiają pacjenci z nowotworami obszaru głowy i szyi, którzy wymagają leczenia operacyjnego i następowej rekonstrukcji.

– Od momentu wprowadzenia zabiegów z wykorzystaniem wolnych płatów tkankowych opartych na zespoleniach mikrochirurgicznych możemy duże ubytki rekonstruować tak, aby przywrócić pacjentowi wygląd, funkcje: mówienia, połykania, oddychania, oraz dobrą jakość życia – podkreśla lek. dent. Kacper Pietruszka. – Techniki mikrochirurgiczne polegają na pobieraniu tkanek z jednej części ciała (np. przedramienia, uda, łopatki) i przeniesieniu w miejsce, gdzie zastępują tkanki wycięte z powodu choroby nowotworowej. Uzupełniamy to rozwiązaniami personalizowanymi, jak implanty indywidualne, które zwiększają precyzję i jakość planowanego leczenia.

To jedno z nowych rozwiązań zapowiadanych też przez prof. Marcina Kosa.

– Będziemy rozwijać chirurgię ortognatyczną planowaną komputerowo, operacje bezszynowe oraz leczenie wad wrodzonych, w tym rozszczepów wargi i podniebienia – wylicza kierownik Kliniki Chirurgii Onkologicznej Głowy i Szyi USK i dodaje, że leczenie tych ostatnich wad obejmuje pacjentów w okresie od niemowlęctwa po wiek dorosły i wymaga szerokiej współpracy z innymi specjalistami: ortodontami, laryngologami, logopedami, psychologami, najlepiej w ramach zorganizowanego centrum. – Rozszczepy wargi i podniebienia są najpowszechniejszą wadą wrodzoną twarzoczaszki. Statystyki pokazują, że jedno na 600–700 dzieci rodzi się z tym problemem. Chcemy rozwinąć we Wrocławiu centrum leczenia rozszczepów, żeby pacjenci z Dolnego Śląska nie musieli szukać pomocy w odległych regionach kraju.

Prof. Kos chce również mocno postawić na rozwój kształcenia chirurgów szczękowo-twarzowych, by – jak to jest wymagane w Niemczech – mieli oni wykształcenie zarówno stomatologiczne, jak i lekarskie. Ważna jest też liczba operacji. Zwiększenie liczby zabiegów to dla pacjentów poprawa dostępności leczenia, a z drugiej strony dla lekarzy szansa na zdobycie cennego doświadczenia.

– Chcę, aby moi współpracownicy byli „wyoperowani” i mieli pewność siebie wynikającą z dużej liczby wykonanych zabiegów i doświadczenia zdobytego ciężką pracą – przekonuje ekspert. – Medycyna, a zwłaszcza chirurgia, to połączenie wiedzy i praktyki.

Prof. Kos podkreśla, że jako specjaliści chirurgii rekonstrukcyjnej, chirurdzy z Kliniki będą w stanie pomagać lekarzom innych specjalności: kardiochirurgom, chirurgom ogólnym, ortopedom lub ginekologom przy zamykaniu ubytków tkankowych po operacjach ablacyjnych, urazach bądź powikłaniach w gojeniu.

Nowy kierownik Kliniki Chirurgii Onkologicznej Głowy i Szyi ma też plany w zakresie badań naukowych. Mówi o onkologii spersonalizowanej – zgłębianiu struktury molekularnej guzów i szukaniu czynników genetycznych wpływających na oporność na leczenie. Inne interesujące zagadnienie stanowi optymalizacja mikrochirurgicznych połączeń naczyniowych w celu uzyskania jak najlepszego ukrwienia płata.

– W ramach współpracy międzynarodowej prowadzimy projekt z inżynierami z Politechniki Łódzkiej, tworząc cyfrowe modele cyrkulacji krwi, aby zoptymalizować przepływy naczyniowe i ukrwienie w przeszczepianych tkankach – mówi prof. Marcin Kos. W klinice we Wrocławiu chce też wprowadzić wspomagane komputerowo, trójwymiarowe planowanie zabiegów i szablonów do resekcji oraz rekonstrukcji kości, co pozwala na idealne odtworzenie utraconych fragmentów twarzoczaszki. – Planuję też wprowadzenie chirurgii robotowej w operacjach guzów gardła, co jest mniej urazowe, oraz wprowadzenie do leczenia immunoterapii, która – według najnowszych doniesień – oprócz zabiegu, standardowej radio- i chemioterapii jest w stanie znacznie poprawić rokowanie w leczeniu nowotworów jamy ustnej i gardła.


Prof. Marcin Kos jest absolwentem Uniwersytetu Medycznego, najpierw zdobył dyplom lekarza (1991), a następnie dyplom lekarza stomatologa (1993). Przez 10 lat był chirurgiem dziecięcym w Szpitalu im. T. Marciniaka. Uzyskał kolejno specjalizację I stopnia w zakresie chirurgii dziecięcej i specjalizację II stopnia w zakresie chirurgii szczękowo-twarzowej. W 2000 roku obronił doktorat, a w 2016 roku habilitację. Od 23 lat pracuje w Niemczech, gdzie zdobył specjalizację z operacji plastycznych i rekonstrukcyjnych. W kilku ośrodkach doskonalił swe umiejętności jako chirurg szczękowo-twarzowy. Nostryfikował habilitację i uzyskał prawo do wykładania na Wydziale Medycznym Uniwersytetu w Oldenburgu. Od 15 lat jest ordynatorem i zastępcą kierownika Kliniki Chirurgii Szczękowo-Twarzowej i Operacji Plastycznych Uniwersytetu w Oldenburgu.

Przedmiotem jego badań były m.in. takie zagadnienia, jak:

• czynniki ryzyka martwicy kości szczęk związanej ze stosowaniem bifosfonianów,
• zastosowanie bifosfonianów w leczeniu dysplazji włóknistej kości
• modulacja odpowiedzi immunologicznej w warunkach operacji laparoskopowych
• ocena czynników ryzyka i wyników leczenia u pacjentów z nowotworami zlokalizowanymi w obrębie twarzoczaszki
• indukcja ektopowej osteogenezy.

 

Padaczka nie musi wykluczać z życia – pod warunkiem, że zostanie właściwie zdiagnozowana i leczona. Eksperci Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu (USK) podkreślają, że nowoczesne metody diagnostyki i terapii pozwalają dziś skutecznie pomagać także pacjentom z najtrudniejszymi postaciami choroby. Kluczowe znaczenie mają szybkie rozpoznanie oraz dostęp do ośrodka, który zapewnia pełną ścieżkę leczenia – od specjalistycznej diagnostyki, przez farmakoterapię, aż po zaawansowane procedury neurochirurgiczne i neuromodulację. Dzięki temu coraz więcej pacjentów może wracać do codziennego funkcjonowania, aktywności zawodowej i życia społecznego.

W Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym we Wrocławiu proces leczenia rozpoczyna się od konsultacji w poradni leczenia padaczki, gdzie pacjent jest diagnozowany i prowadzony przez specjalistów neurologii. W razie potrzeby specjaliści USK zapewniają pacjentom spójną i kompleksową ścieżkę opieki. Pacjent kierowany jest na dalsze etapy diagnostyki oraz leczenia w warunkach szpitalnych.

– Szczególne znaczenie ma opieka nad pacjentami z epilepsją lekooporną, czyli taką, która nie odpowiada na leczenie farmakologiczne. Dotyczy to około 20–30% chorych. W takich przypadkach konieczne jest pogłębione postępowanie diagnostyczne oraz rozważenie leczenia operacyjnego lub zastosowania nowoczesnych metod terapeutycznych – podkreśla dr Monika Służewska-Niedźwiedź, specjalistka neurologii z Kliniki Neurologii USK we Wrocławiu. – W naszym szpitalu kompleksowo diagnozujemy padaczkę i mamy możliwości jej leczenia – od poradni specjalistycznej, przez diagnostykę przedoperacyjną, aż po leczenie zabiegowe i dalszą opiekę po operacji.

Nowoczesna diagnostyka – precyzja, która ma znaczenie

W diagnostyce padaczki kluczowe znaczenie ma identyfikacja ogniska choroby, czyli miejsca w mózgu odpowiedzialnego za napady. USK we Wrocławiu należy do ścisłej czołówki eksperckich ośrodków zajmujących się leczeniem epilepsji. W szpitalu wykorzystywane są prawie wszystkie dostępne na świecie zaawansowane metody diagnostyki i leczenia, w tym rezonans magnetyczny wykonywany w specjalistycznym protokole padaczkowym, badania PET oraz długoterminowe monitorowanie wideo-EEG, które pozwala uchwycić i przeanalizować przebieg napadów.

Jak wskazuje prof. dr hab. Anna Zimny, kierownik Uniwersyteckiego Centrum Diagnostyki Obrazowej USK, w wielu przypadkach zmiany odpowiedzialne za padaczkę są bardzo subtelne i trudne do wykrycia.

– U pacjentów z padaczką lekooporną część zmian w mózgu jest bardzo dyskretna i trudna do wykrycia. Dlatego stosujemy wysokiej klasy rezonans magnetyczny 3-teslowy ze specjalnym protokołem oraz analizujemy wyniki w ścisłej współpracy zespołu specjalistów – wyjaśnia.

Znaczenie ma nie tylko technologia, ale także doświadczenie zespołu oraz właściwy przepływ informacji między specjalistami. Diagnostyka w USK prowadzona jest w ścisłej współpracy neurologów, neuroradiologów i neurochirurgów, a każdy przypadek omawiany jest indywidualnie.

Leczenie dopasowane do pacjenta – od farmakoterapii po neurochirurgię

Leczenie padaczki w USK ma charakter wieloetapowy i jest dostosowywane do indywidualnej sytuacji pacjenta. W pierwszej kolejności stosowana jest farmakoterapia, jednak w przypadkach nieskuteczności leczenia możliwe jest wdrożenie bardziej zaawansowanych metod.

– Leczenie wymaga dziś nie tylko doświadczenia klinicznego, ale także ścisłej współpracy wielu specjalistów i wykorzystania nowoczesnych metod diagnostycznych i terapeutycznych. W USK zapewniamy pacjentom dostęp do pełnej ścieżki leczenia w jednym miejscu – podkreśla prof. dr hab. Sławomir Budrewicz, kierujący Uniwersyteckim Centrum Neurologii i Neurochirurgii USK we Wrocławiu.

Wśród dostępnych metod leczenia znajdują się zarówno procedury zabiegowe polegające na usunięciu ogniska padaczkowego, a także nowoczesne metody neuromodulacji.

– W leczeniu padaczki wykorzystujemy prawie wszystkie dostępne obecnie metody – od farmakoterapii, przez leczenie operacyjne, po nowoczesne techniki takie głęboka stymulacja mózgu czy stymulacja nerwu błędnego. Dzięki temu możemy skutecznie pomagać także pacjentom z najtrudniejszymi postaciami choroby – dodaje lek. Katarzyna Smarzewska, specjalistka neurochirurgii USK we Wrocławiu.

Wiedza i praktyka – eksperci USK także w Miasteczku Zdrowia

Działania edukacyjne są ważnym elementem opieki nad pacjentami z padaczką, dlatego specjaliści USK we Wrocławiu aktywnie angażują się również w inicjatywy skierowane do mieszkańców regionu.

Uniwersytecki Szpital Kliniczny we Wrocławiu już dziś zaprasza na „Miasteczko Zdrowia”, które odbędzie się 10 kwietnia 2026 roku w holu głównym szpitala przy ul. Borowskiej 213. Uczestnicy wydarzenia będą mogli skorzystać z konsultacji, a także wziąć udział w prelekcjach i warsztatach.

Wezmą w nim udział również neurolodzy i neurochirurdzy.

– Zależy nam, żeby każdy Wrocławianin wiedział, jak zareagować w takiej sytuacji. Dlatego podczas wydarzenia szczególną uwagę poświęcimy praktycznej nauce udzielania pierwszej pomocy osobom, u których wystąpi napad padaczkowy – podkreśla dr Służewska-Niedźwiedź – To wiedza, która może istotnie zwiększyć bezpieczeństwo w codziennym życiu.

Dodatkowo już w sobotę, 28 marca, membrana Tarczyński Arena zostanie podświetlona na fioletowo – kolor solidarności z osobami zmagającymi się z padaczką. Inicjatywa ma na celu zwrócenie uwagi na wyzwania związane z tą chorobą.

Efekty leczenia – realna zmiana jakości życia

Skuteczność kompleksowego podejścia potwierdzają doświadczenia pacjentów. W wielu przypadkach odpowiednio przeprowadzona diagnostyka pozwala zidentyfikować przyczynę choroby, a następnie skutecznie ją leczyć.

– Objawy padaczki bardzo utrudniały mi codzienne funkcjonowanie – zdarzały się utraty przytomności, a nocne napady nie pozwalały normalnie spać. Mimo wielu badań długo nie udawało się znaleźć przyczyny. Dopiero w USK we Wrocławiu, po szczegółowej diagnostyce, zakwalifikowano mnie do operacji. Tuż po zabiegu poczułem ogromną różnicę – objawy ustąpiły, a dziś mogę wrócić do pracy i normalnego życia – mówi pacjent, Jędrzej. – Dzięki lekarzom i wsparciu narzeczonej mogę teraz bezpiecznie i spokojnie pokonywać ulubione górskie szlaki.

Dla wielu chorych oznacza to nie tylko poprawę stanu zdrowia, ale także odzyskanie samodzielności i powrót do aktywności zawodowej oraz społecznej.

Świadomość i dostęp do leczenia

Światowy Dzień Epilepsji to okazja, by zwiększać świadomość społeczną na temat tej choroby oraz przełamywać stereotypy związane z jej postrzeganiem. Eksperci podkreślają, że padaczka – odpowiednio diagnozowana i leczona – nie musi ograniczać życia pacjentów. To właśnie brak wiedzy i utrwalone mity najczęściej powodują niepotrzebny lęk, opóźniają diagnozę i utrudniają chorym normalne funkcjonowanie w społeczeństwie. Dlatego tak ważne są działania edukacyjne, takie jak kampania „Zdrowiej Wiedzieć” realizowana wspólnie z Uniwersytetem Medycznym we Wrocławiu, której celem jest przekazywanie rzetelnej, opartej na faktach wiedzy medycznej w przystępny sposób. Rozwiewanie mitów to pierwszy krok do lepszego zrozumienia choroby, szybszego reagowania i budowania większego bezpieczeństwa – zarówno dla pacjentów, jak i ich otoczenia.


Epilepsja dotyka ponad 50 milionów ludzi na świecie…, a wokół niej wciąż krąży wiele mitów. Z okazji Lawendowych Dni 2026 eksperci USK we Wrocławiu postanowili je obalić i przekazać garść faktów na temat tej choroby neurologicznej.

1. MIT: Padaczka to choroba rzadka.
FAKT: Padaczka jest stosunkowo częstą chorobą neurologiczną, na którą choruje ponad 50 milionów ludzi na świecie, w tym około 400 tysięcy w Polsce!

2. MIT: Na padaczkę chorują jedynie dzieci.
FAKT: Padaczka może wystąpić w każdym wieku. Istnieją dwa szczyty zachorowań: w dzieciństwie (szczególnie u niemowląt i przedszkolaków) oraz po 60. roku życia.

3. MIT: Napad padaczkowy zawsze oznacza drgawki i utratę przytomności.
FAKT: Napady są bardzo różnorodne. Mogą objawiać się drgawkami, ale też krótkimi zaburzeniami świadomości, nietypowym zachowaniem czy ruchami ciała. Czasem mogą przebiegać w sposób niezauważalny dla otoczenia.

4. MIT: Podczas napadu wkładamy coś do ust i unieruchamiamy chorego.
FAKT: To niebezpieczne! Wkładanie przedmiotów do ust choremu podczas napadu może prowadzić do urazu jamy ustnej, zębów, a nawet uduszenia. Aby poprawnie udzielić pierwszej pomocy: ● usuń ostre przedmioty z otoczenia
● ułóż osobę na boku
● obserwuj przebieg napadu
● wezwij pogotowie, jeśli napad trwa powyżej 5 minut, powtarza się bez odzyskania świadomości, występują problemy z oddychaniem lub urazy, bądź jeśli jest to pierwszy w życiu napad.

5. MIT: Każdy napad padaczkowy równa się rozpoznaniu padaczki.
FAKT: Pojedynczy napad padaczkowy może wystąpić w ciągu życia nawet u co 10–20 osoby i nie jest podstawą do rozpoznania choroby. Część napadów może być wywołana przez czynniki prowokujące, takie jak alkohol, uporczywy brak snu czy gorączka. Padaczkę rozpoznaje się po wystąpieniu dwóch niezależnych napadów, niesprowokowanych czynnikami zewnętrznymi.

6. MIT: Padaczka to choroba psychiczna.
FAKT: To choroba neurologiczna, choć może współistnieć z zaburzeniami psychicznymi, takimi jak depresja czy zaburzenia lękowe. W kompleksowym leczeniu padaczki ważna jest współpraca pomiędzy neurologiem a psychiatrą.

7. MIT: Padaczki nie da się wyleczyć.
FAKT: Padaczkę można leczyć, a wiele osób może prowadzić normalne życie bez napadów. U około 70 procent pacjentów dobrą kontrolę napadów uzyskuje się w wyniku leczenia farmakologicznego. W pozostałych przypadkach, tzw. lekoopornych, można zastosować leczenie chirurgiczne lub neurostymulację z wykorzystaniem nowoczesnych metod. Styl życia też ma znaczenie – odpowiednia ilość snu, unikanie używek i stresu wspomagają kontrolę napadów.

8. MIT: Chorzy na padaczkę nie mogą pracować.
FAKT: Osoby z padaczką mogą prowadzić normalne życie zawodowe, a w przypadku dobrej kontroli napadów większość zawodów jest dla nich dostępna. Czasami wystarczy proste dostosowanie stanowiska pracy, przerwa na odpoczynek czy unikanie pracy zmianowej. Stanowiska wymagające obsługi maszyn, prowadzenia pojazdów czy pracy na wysokości mogą być przeciwwskazane i wymagają odpowiedniego okresu bez napadów padaczkowych zgodnie z przepisami, a podjęcie pracy wymaga zaświadczenia lekarskiego.

9. MIT: Chorzy na padaczkę nie mogą mieć prawa jazdy.
FAKT: Pacjenci z padaczką mogą posiadać prawo jazdy, a możliwość prowadzenia pojazdów zależy od przebiegu choroby. Przy regularnym stosowaniu leków i braku napadów przez określony czas (najczęściej co najmniej rok), neurolog może wydać pozytywną opinię dotyczącą prowadzenia pojazdów na własny użytek.

10. MIT: Chorzy na padaczkę nie mogą założyć rodziny.
FAKT: Padaczka nie uniemożliwia założenia rodziny ani posiadania dzieci. Kobieta z padaczką może bezpiecznie zajść w ciążę. Część leków przeciwpadaczkowych można stosować przez cały okres ciąży, inne wymagają wcześniejszej modyfikacji, dlatego zaleca się, aby każda ciąża była zaplanowana i poprzedzona konsultacją neurologiczną. Co ważne, padaczka nie jest przeciwwskazaniem ani do porodu siłami natury, ani do karmienia piersią.